Tính cấp thiết, quan trọng của phân bón
Kinh nghiệm dân gian: Nhất nước, nhì phân.
-Điều tra 1.000 nông hộ trồng lúa tại ĐBSCL (IRIR 2024): chí phí bón trong giá thành 29-32%.
-Thực tế sản xuất tại thời điểm hiện tại tháng 9/2026): giá phân tăng 15-20%, giá lúa giảm 10-12%.
-Hiệu suất sử dụng phân bón thấp (Dưới 50%, thất Thoát còn gây phú dưỡng nguồn nước
Phát thải khí nhà kính từ phân bón trong sản xuất lúa gạo: 3-5%; từ sản xuất phân bón 10- 20% tổng lượng phát thải carbon;
Giải pháp cải thiện hiệu quả quản lý dinh dưỡng cho cây lúa
Quản lý dinh dưỡng chính xác thông qua 3 nguyên tắc chính sau;
Bón phân đúng, Bón phân cân đối, Bón phân hài hòa trong môi quan hệ với kỹ thuật canh tác: Làm đất, sản phằng mặt ruộng, quản lý nước (tưới và thau chua rữa mặn..), mùa vụ (thời tiết), tuần hoàn phụ phẩm…
Quản lý dinh dưỡng chính xác
Quản lý dinh dưỡng chính xác là phương pháp tôi ứu hóa việc cung cấp chất dinh dưỡng từ các nguồn khác nhau cho cây lúa dự trên cơ sở dự liệu về các yếu tồ tham gia trong quá trình canh tác nhằm đạt hiểu quả cao nhấy, giảm lãng phí, bảo vệ môi trường.
Mục dích của “ quản lý dinh dưỡng chính xác”
Sự dụng các nguồn dinh dưỡng hiệu quả- tiết kiệm chí phí, tăng thu nhập cho người dân và các đối tác tham gia chuỗi sản xuất lúa gạo.
Bảo vệ sức khỏe đất và môi trường, giảm phát thải khí nhà kính
Quản lý dinh dưỡng chính xác thông qua bón phân 4 đúng (4R)
Lần đầu tiên khai niêm “4R” đươc thorup và SteWart (1988) giới thiệu tại kỹ niêm 25 năm của bộ phân S-8 thuộc Hội Khoa học đất Hoa Kỳ. nội dung chính là: cần sự dụng phân bón; Đúng chủng loại, đúng điều lượng, đúng chỗ và đúng thời điểm. sau này bón phân nguyên tắc bón phân “4 đúng” được viện dinh dưỡng cây trồng quốc tế (IPNI) hợp tác với hội phân bón Canado truyền bá rộng rãi.
Bón phân đúng: căn cứ
Theo nguyên tắc và căn cứ trên cơ sở
Thứ nhất. đúng chủng loại,
-Đặc điểm đất (Mặn, chua, phèn, cát biển, đồi núi… yêu cầu cảu cây về cation và anion
Thứ hai. Đúng điều lượng bao gồm cả đúng tỉ lệ (tồng số và mỗi lần bón).
-Khả năng cung cấp dinh dưỡng từ đất ( Thông qua phân tích đất, thi nghiệm ô khuyết/SSNM, phân tích lá…
Nguồn cung khác: phân HM, phụ phẩm, cây trồng vụ trước (Họ đậu), Phù sa ,mùa vụ (ĐX, mùa vụ, HT hay TĐ).
Nhu cầu của giống cây trồng: Lúa Lai, thuần, đặc sản…
Thứ ba: Đúng thời điểm, đúng lúc.
Nhu cầu của cây ở mỗi giai đoạn sinh trưởng.
Điều kiện ngoài cảnh (thời tiết cực đoan)
Phương thức canh tác(cấy, sạ/sạ cụm hay vùi phân)
Chế độ tưới, Ứng dụng ADW hay rút nước giũa vụ…
Thứ tư:Dúng phương pháp
Bón vùi, bón vãi, bón qua Drone.. liên quan đến loại phân bón gốc (chậm tan hay không…) và phân bón lá.
Quản lý dinh dưỡng chính xác thông qua bón phân cân đối
Nguồn gốc: đề xuất “định luật tối thiểu”: năng suất cây trồng bị giới hạn bởi chất dinh dưỡng có hàm lượng (tương đối) thấp nhật. muốn cấy phát triển tốt, các chất dinh dưỡng phải được cung cấp theo tỷ lệ cân bằng
Nội dung chính của bón phân cân đối
Cấn đối giữa các yêu tố dinh dưỡng ( Đa - Trung - Vi lượng)
Cân đối giũa nguồn dinh dưỡng từ phân vô cơ và phân hữu cơ
Cân đôi với khả năng cung cấp dinh dưỡng từ đất (đặc điểm đất) cây trồng luân canh, xen canh; các nguồn phụ phẩm, phù sa…
Cân đối vơi nhu cầu của cây/ giống giống cây.
Cân đối trong môi quan hệ với mùa vụ sản xuất (điều kiện khí hậu, thời tiết)
Để quản lý dinh dưỡng chính xác
Để phân tích đất. đáng giá khả năng cung cấp dinh dưỡng nội tại phát hiện yếu tố hạn chế.
Xác định về phân tích cây, đánh gía nhu cầu của mỗi chất dinh dưỡng qua các giai đoạn sinh trưởng
Các chuyên gia thí nghiệm nhà lưới và đồng ruộng theo nguyên tắc ô khuyết (quản lý dinh dưỡng theo vùng đặc thù) đánh gia hiểu quả nông học mỗi yếu tố dinh dưỡng (cả trực tiếp và cộng dồn, tồn dư)
Tin: Danh Thuận (TTDVTH xã)
